VOB’dan Para Kazanmanın Yolları Nelerdir?

Vadeli İşlem ve Opsiyon Borsası’nda Kimler İşlem Yapabilir?

Herhangi bir vatandaş nasıl BIST’te yapabiliyorsa VOB’da da işlem yapabilir. Bunun için bir aracı kurumda hesap açtırılıyor, daha sonra bu aracı kurum müşterinin ismine Takasbank nezdinde bir hesap açtırıyor. VOB’da yatırım teminatları daha düşük olduğu için VOB’a katılmak BIST’e katılmaktan daha kolaydır. Özetle herhangi bir kişi VOB’a katılabilir, aracı kurumda hesap açtırıp VOB sözleşmesini imzalaması yeterlidir. Başlangıç teminatını yatırarak işlemi açar.

VOB’da İşlem Nasıl Yapılır?

Teminat yatırmaya bağlıdır. Aldığınız sattığınız ürünün %10’unu teminat olarak yatırırsınız. Aracı kurumunuzla bir aracı kurum sözleşmesi imzalar, sonra da VOB sözleşmesi imzalarsınız. Ondan sonra işlem yapmak istediğinizde hangi ürünü alıp satmak istiyorsanız o ürünün bütün spesifikasyonları zaten VOB tarafından belirtilmiştir. Bunlara kontrat özellikleri denir. Kısaca başlangıç teminatı yatırdıktan sonra alım satım emriyle işleminizi yaparsınız. Satış emrini vadeye kadar herhangi bir günde verebilirsiniz. Lehinize ve aleyhinize olmasına bağlı olarak teminatınıza eklenecek ya da teminatınızdan düşülecek. Vadenin sonuna kadar satmazsanız son işlem gününün kapanış fiyatından sattığınız varsayılarak işlem yapılıyor.

VOB’da Nasıl Teminat Gösterilir?

VOB’da iki türlü teminat var: Başlangıç teminatları ve sürdürme teminatları. Sadece nakit değil diğer finansal ürünleri de teminat gösterebilirsiniz. Gereken teminatın en az %30’unun nakit olması gerekiyor. Teminatlar tam bire bir değerlenmezler. Naktiniz birebirdir. Mesela 100 TL yatırıyorsanız o 100TL dir. Ama 100 lira değerinde döviz yatırıyorsanız onun değeri 98 TL dir.

Başlangıç Teminatı : VOB’da 10 misli kaldıraç oranı olduğundan aşağı yukarı %10’u başlangıç teminatı gösterilir. 

Sürdürme Teminatı: Bu başlangıç teminatı yatırıldıktan sonra teminatın %25 i erirse (pozisyonun zarara girmesi dolayısıyla) aracı kurum müşteriye sürdürme teminatı çağrısı yapar ve onu tekrar %10’a tamamlamasını ister.

VOB’da Fiyatlar Nasıl Oluşur?

Açık müzayede ile oluşur. VOB’da BIST gibi merkezi bir salon olmadığı için, sanal ortamda bütün aracı kurumlardan gelen emirler en iyi alıcı ve en iyi satıcı şeklinde birbiriyle çakıştığında o işlem yapılmış sayılıyor. Önceden verilen emirlerin önceliği vardır fakat bundan da önce fiyat önceliği vardır, yani en iyi fiyat ve zaman bazında bunlar değerlendiriliyor. Her zaman en iyi alıcı en iyi satıcı ile çakıştırılır.

VOB’da Pozisyon Nasıl Kapatılır?

VOB’da iki tür pozisyon vardır. Bunların hepsi açık pozisyondur. Pozisyonu açtığınız anda onun ismi açık pozisyondur ama terminolojiyi doğru oturtmak gerekir. VOB’da uzun ve kısa olmak üzere iki tür açık pozisyon bulunmaktadır. Fiyatların yükseleceği öngörünüz üzerine alım yapıyorsanız bu uzun pozisyondur. Fiyatların düşeceği üzerine öngörünüz var ve satış yapıyorsanız buna da kısa pozisyon denir. VOB’da pozisyonun kapatılması için açtığınız pozisyonda yaptığınız işlemin tam tersini yapmanız gerekir. Örneğin uzun pozisyondaysanız, satış yaparak işlem kapatırsınız. Kısa pozisyonu açmak için yaptığınız işlem satıştı, o halde kısa pozisyonu kapatmak için alım yapmanız gerekir. Ayrıca VOB’da pozisyon kapatılmak zorunda değildir. Birçok ürün nakdi mutabakat üzerine olduğu için vade sonuna kadar kapatma işlemini yapabilirsiniz. Ama hiç kapatmadan vade sonuna kadar da bekleyebilirsiniz.

VOB ve BIST Arasındaki Farklar Nelerdir?

İki borsa arasında çok büyük farklar vardır. BIST bir spot borsadır. İşlemler vadeli olarak gerçekleşmez. Aldığınız ve sattığınız ürünün bedeli baştan ödenir. Vadeli işlem borsalarında ise alıp sattığınız ürünün bedelinin küçük bir oranını (%5-%10 gibi) teminat olarak yatırıyorsunuz, kalan kısmı ise zaten kağıt üzerinde kalıyor.

Teslimatta da çok büyük farklar vardır. BIST gibi spot borsalarda işlem yapılan ürünün teslimatı hemen gerçekleşir. Halbuki VOB gibi vadeli işlem piyasalarında iki türlü işlem vardır: Teslimatla uzlaşılan, nakdi mutabakatla uzlaşılan. Teslimatla uzlaşılan işleminde vade sonunda teslimat gerçekleşir. Nakdi mutabakatla uzlaşılan ürünlerde (VOB’un %90’ı böyledir) zaten teslimat söz konusu değildir. Vade sonunda o ürünü sattığınızda alım satım arasındaki fiyat farkı lehinize ise size ödenir, aleyhinize ise sizin yatırdığınız teminat içerisinden kesilir ve geri kalan teminat size verilir. Lehinize ise hem teminat veriliyor hem de kar farkı size veriliyor.

VOB’un Diğer Yatırım Araçlarına Göre Avantajları Nelerdir?

Avantajı kaldıraç oranıdır. Örneğin VOB’da 10 liralık bir işlem yapmak istiyorsanız 100 liraya ihtiyacınız yok, bunun yerine (ortalama olarak) 10 lira yatırıyorsunuz.  Her ürünün başlangıç teminatı mutlak bir rakam olarak belirlidir. Bu verdiğimiz ortalama değerdir. 100 liralık mal alıyorsunuz, 10 lira yatırım sermayesi yatırıyorsunuz. Aldığınız malın değeri %10 yükselirse, 100 liralık malın değeri 110 liraya çıkıyor. Fakat sizin kazancınız 10 lira oluyor. Başta 10 yatırmıştınız şimdi o artık 10 lira kazancınızla 20 lira oldu. Yani siz 10 lira yatırıp 10 lira kazanarak, aslında %100 kazanmış oluyorsunuz. Fakat burada kesinlikle altı çizilmelidir ki en büyük avantaj, fiyat düşerse en büyük dezavantajdır çünkü aynı şekilde kazanç katlaması gibi yatırım erimesi de bu kadar hızlı olur. Mesela malın değeri %10 düşerse yatırım geliriniz erimiş olur.

Vadeli işlem sözleşmelerinin alıp satıldığı organize piyasalardır. Aracılar yoluyla herkes borsa tarafından belirlenmiş miktarda başlangıç teminatı yatırarak vadeli alım – satım gerçekleştirebilir. İşlem yapan tarafların birbirini tanıması gerekmez. Gerçekleştirilen bütün işlemler Borsa Takas Merkezi garantisindedir. Piyasalarda işlemler karşılıklı olarak yüz yüze sesli pazarlık yöntemiyle ya da bilgisayar vasıtasıyla yapılır. Fiyat bilgileri data yayıncılarına aktarılarak anında dünyaya duyurulur.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir